25 GROTEN MENSENVlEES

N

MENEREN EN MEVROUWEN ANGST

Als kind was ik erg verlegen. Ik was echter niet het prototype ‘grijs muisje’, dat ergens stilletjes in een hoekje bleef zitten tot het leven mij ten dans vroeg. Ik was eerder een spelekind, een ontdekker, een bouwer, een uitvinder een dromer en een avonturier. Met mijn knalrode haren en enorme hazentanden werd ik regelmatig ‘Willie-Wortel’ genoemd. Misschien dat het bedoeld was om mij te pesten, maar ik vond dit zelf ook wel een passende naam. Willie Wortel had altijd zijn ‘Eureka’ momenten, waarop er een lampje ging branden en zijn volgende de uitvinding of geniale vondst werd bedacht. Als mensen aan mij vroegen wat ik wilde worden, later als ik groot was, dan had ik altijd willen zeggen: ‘UITVINDER’.  Maar dat zei ik eigenlijk nooit. Als je uitvinder wilde worden, dan moest je namelijk eerst ongelooflijk lang en bloedje serieus gestudeerd hebben en uitermate intelligent geschoold zijn en daar haakte ik volkomen op af. Het voelde voor mij alsof ik dan moest overstappen naar een ander kamp, naar een ander soort…   Er was een bepaald slag mensen die deze titel op zo’n manier en met verve had verworven, maar eerlijk gezegd was dat niet wat ik met deze titel voor mezelf in petto leek te hebben.

Als kind bloosde ik genadeloos en dit werd door de jaren heen alleen nog maar erger. Meestal voelde ik het van tevoren opkomen, maar soms werd ik er ook spontaan door overvallen. Ik vond dit vreselijk. Die aanzwellende gloed, die langzaam maar zeker naar boven trok, om vervolgens zo vurig op te laaien, dat het voelde alsof het verhitte bloed tenslotte uit mijn traanbuizen naar buiten geperst zou gaan worden. En terwijl dit gebeurde, hoorde ik het pompend gonzen in mijn hoofd. Het klonk daarbinnen als een stuwende massa kolkende lava, die zich een weg naar boven wilde werken. Meestal bleef het bij één golf per keer, maar soms kwamen er meerdere opwellingen na elkaar. En dan een gespannen zitten wachten, op de eerste die het in de smiezen had en er iets over riep; ‘He, je wordt knalrood!’. Of: ‘Huh, ik zie geen verschil meer met je voor- of achterkant… Alles is rood, hahaha!’. Eigenlijk vond ik het nog veel erger, wanneer ik merkte dat anderen het wel zagen, maar vervolgens hun mond hielden over wat ik ze dacht te horen denken. Het voelde altijd als een afgang. Een plotsklaps volkomen in mijn naakie staan. Alsof ik mij betrapt voelde op iets, waarvan ik zelf nog geen flauw idee had ofzo… Toen ik een jaar of 11 was liep ik standaard, ’s winters maar ook ’s zomers, met een blauw gebreide kol om, zodat ik mij kon verstoppen wanneer de volgende vlaag voorbij zou komen. Op een gegeven moment was enkel de gedachte aan iets te moeten gaan zeggen al een trigger om te veranderen in een tomaat en behendig achter mijn blauwe redder-in-nood te duiken.

Als ik terugdenk aan de pesterijen hierover, herinner ik mij dat eigenlijk als niet heel veel meer dan een beetje gerommel en geroezemoes van rotzooiende kinderen op de achtergrond. Alsof het mij daar helemaal niet om ging. Het raakte mij wel op dat moment, maar het is niet blijven hangen onderweg. De trigger lag daarvoor ergens. Ik besef mij nu dat het de volwassenen waren door wie ik mij betrapt en volkomen naakt had gevoeld. Ik was als de dood voor dit slag wezens en voelde mij totaal ongemakkelijk wanneer ik me tot hen moest verhouden. Doorgaans voelde ik mij door deze figuren nauwelijks serieus genomen en gecorrigeerd op een manier die voor mij helemaal niet leek te kloppen. Ze konden in mijn beleving plotseling de heersende wetten zomaar overrulen en de regels naar eigen goeddunken aanpassen. Ze speelden een spel waaraan ik niet mee mocht doen omdat ik in hun ogen nog onwetend was. Iets wat ik als kind schijnbaar nog lang niet kon begrijpen, maar wat volgens hen wel uitermate belangrijk, ingewikkeld en hoogdravend was en vooral ook ernstig serieus genomen diende te worden. Door dit ‘soort’ werd er niet naar mijn kinderstem geluisterd en hierdoor voelde ik me als klein mens regelmatig beschaamd.

De Meneren en de Mevrouwen waren het engste hierin. Ik weet nog goed dat, wanneer een van mijn tantes op bezoek kwam bij mijn vader, ik als een speer naar zolder vloog en mij verstopte. Ik durfde mijn gezicht niet meer te laten zien beneden. Ik noemde haar als kind ‘De deftige dame’. Inmiddels weet ik dat het een heel lieve vrouw is, maar eigenlijk begrijp ik wel waarom ik zo bang voor haar was. Deze  ‘deftige dame’ had zichzelf een bepaald gecodeerde distantie aangemeten. Ze speelde een keurige mevrouw, met alles wat daarbij hoorde; Hoge hakken, een panty, de geur van net-gewassen zeep en een wolkje van parfum. Ze rook ook altijd naar tandarts. Als ze op me af kwam, stak ze spits en snel haar hand vooruit en deed ze in haar eentje drie dingen aan de zijkanten van mijn hoofd. Dat waren blijkbaar zoentjes. Maar ik had geen idee wie of waar ze was en dat maakte mij angstig. Ze sprak ook altijd tegen mij in een taal die ik niet verstond, terwijl ik zeker wist dat het wel Nederlands was. Zou ze dat thuis met mijn neefje ook zo doen, vroeg ik mij dan af…?

Vooral bij de Meneren en de Mevrouwen voelde het alsof er iemand niet meer thuis was. Alsof er iets hun lichaam had verlaten, waardoor ze een andere taal spraken. Dit was blijkbaar de wereld van de volwassene en deze vervreemde en beangstigde mij. Ik hield mij er het liefste veilig verre van.

Toen ik 15 was ging ik solliciteren voor een baantje als afwasser. Ik herinner mij nog als de dag van gister, dat ik naar het desbetreffende restaurant liep en mezelf onderweg moed inpraatte. Ik was uitermate zenuwachtig. Het voelde alsof ik voor het eerst in mijn leven moedwillig de grens zou gaan overschrijden naar die andere wereld. Het land der volwassenen. Dit was een zeer serieuze aangelegenheid meende ik. Geen ruimte meer voor mijn ontdekkingsreizen, maar zo snel mogelijk hun spel in de smiezen zien te krijgen en vooral netjes gehoorzamen. Mezelf precies gedragen zoals hun regeltjes dit mij vertelden en hard m’n best doen. Dus dat is wat ik deed: uitermate hard mijn best.

Vlak voordat ik de deur van het restaurant opendeed, vloog de ‘Brief’ door mijn hoofd, die we die week op school in de Nederlandse les hadden moeten leren schrijven. Deze diende te voldoen aan tal van stijl- en vormregels. Als je een goeie brief kon schrijven volgens dit protocol, dan liet je de juiste indruk achter bij ‘de mensen’. Spelfouten stonden enorm slordig en moest je te allen tijden zien te voorkomen. Ik heb geen idee wat mij bezielde, maar blijkbaar heb ik deze overpijnzing direct vertaald naar de volgende actie:

Vanaf het moment dat ik het restaurant binnenkwam, werd voorgesteld aan de bedrijfsleider, een kopje thee kreeg voorgeschoteld en vertelde wie ik was en wat ik wilde, had ik spontaan mijn complete manier van spreken aangepast. Ik had blijkbaar bedacht dat ik een juiste indruk bij ‘de mensen’ moest achterlaten en wilde zodoende geen enkele eventuele spelfout onverbeterd laten in mijn gesproken teksten naar deze BAAS. Ik heb zodoendeN, uit voorzorg, het heleN gesprek, als het goed is zonder uitzondering van een enkel woord of één enkeleN zin, niet alleeN alleN eNNeN die achter de werkwoordeN kwameN volledig gearticuleerd uitgesprokeN, maar ook alleN bijvoegelijkeN naamwoordeN van een ‘N’ voorzieN. Blijkbaar had ik in een split-second bedacht, dat dit vast een keurigeN indruk zou achterlatenN, bij dezeN zeer belangrijkeN Meneer. Ik herinner mij nog de inspanning die het kostteN om dit consequent vol te houdeN het heleN gesprek lang, maar het lukteN mij redeNlijk goed. Ik had absoluut mijN besteN beeNtje voorgezet voNd ik.

Opmerkelijk genoeg werd ik voor de functie van afwasser niet aangenomen. Ik vond dat eigenlijk een beetje raar, want naar mijn idee was afwassen helemaal niet moeilijk en koN ik dat best!

Wat moet die man wel niet gedacht hebben…? DIE IS VOLKOMEN MESJOGGE!

HAHAHA!

Deze verhaaltjes geven duidelijk weer, dat ik ergens als kind helemaal niks begreep van de wereld van de volwassenen. Ze stonden mij bekend als degenen die het koste wat kost beter wisten, maar tegelijkertijd vond ik het vaak rare snuiters met vreemde regels en afwezige blikken in lege lijven met onbegrijpelijke teksten.

Totdat ik er, als vrouw van 41, ineens achter kwam dat ik nu in feite zelf ook deel uitmaakte van dit soort. Ik was immers reeds ruimschoots volwassen… Jeetje, daar vond ik nogal wat van! Was ik dan zelf ongemerkt zo’n Mevrouw geworden? Zouden de kinderen nu op vergelijkbare wijze tegen mij aankijken. Was ik inmiddels ook omgetoverd tot betweterig omhulsel. Speelde ik nu ook dat vreemde spel van uiterlijke vormen in die onbegrijpbare taal? Rook ik nu ook naar net-gewassen zeep of tandarts? Was ik ongezien de grens over geslopen door de jaren heen? Boezemde ik nu andere kinderen dezelfde angst in? Maar wat maakte mijn waargenomen grens tussen deze twee werelden dan waar? Wat had ik moeten inleveren om deze grens over te mogen? Welke taal was hierdoor gaandeweg in de vergetelheid geraakt? En was er nog een mogelijkheid om deze grens weer terug over te gaan? En weer? En weer? En heen? En weer?

‘EUREKA’, het lampje ging branden, dat was het!

Door het beeld van mezelf als heen-en-weer-dansende Mevrouw, over deze denkbeeldig waargenomen grens, viel mij het sleutelwoord binnen. Het is daarmee niet eens zo zeer dat het aan de ene of aan de andere kant van de grens ‘beter’ zou zijn. Juist binnen de dimensie van deze heen-en weergang ligt naar mijn idee een deur verscholen, die toegang verleent tot het volgende level in dit spel dat leven heet:

SPEELZAAMHEID

Hoe speelzaam ben jij?

Lof

Willemijn

3 gedachten over “25 GROTEN MENSENVlEES”

  1. Mooi willemijn, je kan ook goed merken hoe speelzaam je zelf bent, als je let op hoe kinderen op je reageren. Voelen ze zich fijn en veilig bij je, kunnen ze zichzelf zijn? of raken ze in de war en vluchten ze weg omdat ze geen contact kunnen maken met het authentieke in die volwssene, en dreigen zij zichzelf daarin ook kwijt te raken. Kinderen zijn echt mijn grootte spiegel . Het leuke is dat ik ook het makkelijkst en snelst speelzaam kan zijn bij kinderen, en daar help ik hun weer mee. Eigenlijk zijn mijn beste vrienden, allemaal speelzaam of streven daar in ieder geval naar. Daar voel ik me kennelijk ook nog steeds het meest thuis bij.

    Liked by 1 persoon

  2. Een van de leukste complimenten die ik ooit gekregen heb is dat ik werd gezien als ” een spring in het veld”. Toen ik het compliment kreeg snapte ik ‘m nooit zo en zag ik het al helemaal niet als een compliment. Maar ik ben het nooit vergeten en regelmatig moet ik er aan denken. Vooral op momenten dat het niet goed met me ging miste ik mezelf als zijnde “spring in het veld”. Nu werk ik zelf al heel wat jaren in de kinderopvang en komt me die speelsheid die ik blijkbaar heb goed van pas. Het is precies dat wat ik zo leuk vind aan mijn werk: de onbevangenheid van kinderen. Maar tevens mijn eigen onbevangenheid en speelsheid wat er ook vaak niet mocht zijn in die zogenaamde “grote mensen wereld”
    Ik heb zelf een heel vervelende pestperiode meegemaakt op de basisschool. Dat heeft toen wel gezorgd dat ik lange tijd mijn onbevangenheid en speelsheid achter een deurtje heb gezet en in de aanpassing ben gaan functioneren : zoals het hoort of zoals ze me willen zien. Achteraf begin ik steeds meer tot het besef te komen dat niet het gepest ervoor gezorgd heeft dat ik die onbevangenheid en speelsheid niet meer kon laten zien maar het feit dat mijn volwassen verzorgers niet of onvoldoende gezien hebben wat er gebeurde en mij niet hebben kunnen beschermen en ondersteunen. Vanaf dat moment waren volwassen niet meer te vertrouwen. Zij zouden beter moeten weten maar deden niks of zagen niks.
    Gelukkig begin ik mijn eigen speelsheid en onbevangenheid er weer meer te laten zijn. Ik voel me er beter bij en in mijn direkte omgeving reageert er ook positief op. Ik mag zijn wie ik ben !

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s